دانشگاه تهران سیاستگذاری عمومی 2538-5577 12 2 2026 06 22 Developing an Integrated Policy Framework for Oral Health System Improvement in Iran: A Participatory Approach and Systems Analysis توسعه چارچوب یکپارچه سیاستگذاری برای بهبود نظام سلامت دهان در ایران: رویکرد مشارکتی و تحلیل سیستمی 234 258 107827 10.22059/jppolicy.2026.107827 FA حامد رومی دانشجوی دکتری آینده‌پژوهی، دانشکده مدیریت دولتی و علوم سازمانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران 0009-0006-5231-8768 محمد مهدی ذوالفقارزاده دانشیار آینده‌پژوهی، دانشکده مدیریت دولتی و علوم سازمانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران 0000-0002-6803-4616 مریم صادقی‌پور استادیار دندانپزشکی اجتماعی، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران پیمان شریعت‌پناهی دانشیار بیوفیزیک، مرکز تحقیقات بیوشیمی-بیوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ایران محمدرضا اسماعیلی دانشیار مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت دولتی و علوم سازمانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران Journal Article 2026 07 10 Iran's oral health system faces fundamental challenges, including fragmented governance, disproportionate workforce distribution, and high out-of-pocket payments. This reality reveals the necessity for fundamental rethinking of the system's architecture. The present study aims to develop an integrated policy framework for Iran's oral health system by synthesizing the idealized design approach with the World Health Organization's six building blocks as the foundation of the oral health system<strong>. </strong>The findings revealed an integrated framework grounded in six strategic principles and encompassing operational components in the domains of governance, multi-tiered workforce, prevention-oriented services, blended financing, technology, and information. Additionally, system dynamics analysis identified three critical feedback loops describing mechanisms of continuous improvement, equity balance, and systemic learning. Ultimately, this framework, by providing a phased roadmap for health system transformation in Iran, demonstrates that fundamental transformation is both necessary and feasible through an integrated approach<strong>.</strong> نظام سلامت دهان ایران با چالش‌های بنیادین شامل پراکندگی حکمرانی، توزیع نامتناسب نیروی انسانی و پرداخت‌های مستقیم بالا روبروست. این واقعیت، ضرورت بازاندیشی بنیادین در معماری نظام سلامت دهان را آشکار می‌سازد. پژوهش حاضر با هدف توسعه چارچوب یکپارچه سیاستگذاری نظام سلامت دهان در ایران و با تلفیق رویکرد طراحی آرمانی و شش مقوله مفهومی سازمان بهداشت جهانی به عنوان سنگ بنای نظام سلامت دهان انجام شده‌ است. یافته‌ها چارچوبی یکپارچه را آشکار ساختند که بر شش اصل راهبردی استوار است و شامل مؤلفه‌های عملیاتی در حوزه‌های حکمرانی، نیروی کار چندسطحی، خدمات پیشگیری‌محور، تأمین مالی ترکیبی، فناوری و اطلاعات است. همچنین تحلیل پویایی سیستم، سه حلقه بازخورد حیاتی را شناسایی کرد که سازوکارهای بهبود مستمر، تعادل عدالت و یادگیری سیستمی را توصیف می‌کنند. در نهایت این چارچوب با ارائه نقشه‌راه مرحله‌ای برای تحول نظام سلامت در ایران، نشان می‌دهد که تحول بنیادین هم ضروری و هم با رویکرد یکپارچه امکان‌پذیر است<strong>.</strong> https://jppolicy.ut.ac.ir/article_107827_9e403ebfb5759dfca60865b24b3542c8.pdf