دانشگاه تهران سیاستگذاری عمومی 2538-5577 12 2 2026 06 22 Pathology of Urban Policy Making In The Islamic Republic of Iran: A Case Study Of The Seventh Development Plan آسیب‌شناسی سیاستگذاری شهری در جمهوری اسلامی ایران: مطالعه موردی برنامه هفتم توسعه 425 436 107807 10.22059/jppolicy.2026.107807 FA یوسف مسلمی مهنی دانشیار علوم سیاسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران 0000-0001-9909-2010 ابوالفضل قاسمی استادیار علوم سیاسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران Journal Article 2026 07 10 Urban policy-making is one of the most important domains of public governance, playing a crucial role in sustainable development, improving citizens’ quality of life, and addressing urban challenges. This study aims to analyze the major urban policies embedded in the Seventh Development Plan of the Islamic Republic of Iran and to identify their strengths, shortcomings, and implementation challenges. The research adopts a qualitative content analysis approach based on thematic analysis. Data were collected from expert interviews, specialized reports, and documents related to the Seventh Development Plan. The study population consisted of fifteen experts in urban management, public policy, urban planning, and executive administration. The findings indicate that the Plan contains capacities for improving urban governance in areas such as urban location planning, urban expansion, urban accessibility and adaptation, engineering systems, and the reduction of informal settlements. However, significant challenges remain, including weaknesses in good urban governance, the absence of integrated urban management, inconsistencies in laws and regulations, a lack of sustainable revenue sources, overlapping institutional responsibilities, limited citizen participation, and insufficient attention to issues such as urban safety and urban identity. Furthermore, the results reveal that the Seventh Development Plan places greater emphasis on executive and physical dimensions of urban development than on institutional and structural reforms in urban management. Accordingly, achieving the objectives of urban development requires strengthening urban governance, revising the legal and regulatory framework, enhancing the authority of local governments, developing sustainable financial resources, and promoting public participation in urban decision-making processes. سیاستگذاری شهری یکی از مهم‌ترین حوزه‌های حکمرانی است که نقش تعیین‌کننده‌ای در توسعه پایدار، ارتقای کیفیت زندگی شهروندان و مدیریت چالش‌های شهری دارد. پژوهش حاضر با هدف تحلیل سیاست‌های کلان شهری در برنامه هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران و شناسایی نقاط قوت، کاستی‌ها و چالش‌های آن انجام شده است. روش تحقیق، تحلیل محتوای کیفی مبتنی بر رویکرد تحلیل مضمون بوده و داده‌های پژوهش از طریق مصاحبه‌ها، گزارش‌های تخصصی و اسناد مرتبط با برنامه هفتم توسعه گردآوری شده است. جامعه مورد مطالعه شامل پانزده نفر از خبرگان حوزه مدیریت شهری، سیاستگذاری عمومی، شهرسازی و مدیران اجرایی بوده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد سیاست‌های شهری برنامه هفتم در ابعادی همچون مکان‌یابی شهری، گسترش شهرها، مناسب‌سازی محیط شهری، نظام مهندسی و کاهش حاشیه‌نشینی با آسیبهایی روبرو بوده و دارای ظرفیت‌هایی برای بهبود وضعیت مدیریت شهری هستند. با این حال، ضعف در حکمرانی مطلوب شهری، فقدان مدیریت یکپارچه شهری، ناهماهنگی قوانین و مقررات، نبود منابع پایدار درآمدی، تداخل وظایف نهادهای مختلف، مشارکت محدود شهروندان و کم‌توجهی به موضوعاتی نظیر ایمنی و هویت شهری از مهم‌ترین چالش‌های شناسایی‌شده محسوب می‌شوند. همچنین نتایج نشان می‌دهد برنامه هفتم بیش از آنکه به اصلاحات نهادی و ساختاری مدیریت شهری بپردازد، بر برخی اقدامات اجرایی و کالبدی متمرکز شده است. بر این اساس، تحقق اهداف توسعه شهری مستلزم تقویت حکمرانی شهری، بازنگری در نظام قوانین و مقررات، افزایش اختیارات مدیریت‌های محلی، توسعه منابع مالی پایدار و ارتقای مشارکت عمومی در فرآیندهای تصمیم‌گیری شهری است. https://jppolicy.ut.ac.ir/article_107807_d18e3275a0c1b2704d7780f3305a8346.pdf